Η Ευρώπη περνά από την απλή διαβίβαση φορολογικών δεδομένων στην πραγματική ανταλλαγή ηλεκτρονικών τιμολογίων μεταξύ επιχειρήσεων
Η εντυπωσιακή αύξηση των εγγραφών στο δίκτυο Peppol σε χώρες όπως η Γαλλία, το Βέλγιο και η Ολλανδία δείχνει ότι η ηλεκτρονική τιμολόγηση στην Ευρώπη περνά πλέον σε μια νέα φάση. Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε το e-invoice.be, η Γαλλία πρόσθεσε 344.270 συμμετέχοντες στο Peppol μέσα σε μόλις 19 ημέρες. Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η περίπτωση της Ολλανδίας, η οποία βρίσκεται ανάμεσα στις χώρες με τις περισσότερες νέες εγγραφές, παρότι δεν έχει επιβάλει γενική υποχρεωτική χρήση του Peppol στις εγχώριες B2B συναλλαγές.
Το στοιχείο αυτό δείχνει καθαρά την τάση. Η ανάπτυξη της ηλεκτρονικής τιμολόγησης δεν προκαλείται πλέον μόνο από τις φορολογικές υποχρεώσεις. Όλο και περισσότερες Ευρωπαϊκές επιχειρήσεις ζητούν από τους προμηθευτές τους να μπορούν να στέλνουν και να λαμβάνουν τιμολόγια μέσω ενός ασφαλούς, δομημένου και διαλειτουργικού δικτύου.
Το Peppol είναι ένα διεθνές δίκτυο μέσω του οποίου ο εκδότης και ο παραλήπτης ανταλλάσσουν δομημένα ηλεκτρονικά παραστατικά, ανεξάρτητα από το λογισμικό, το ERP ή τον Πάροχο που χρησιμοποιεί ο καθένας. Το τιμολόγιο φτάνει ως δομημένο αρχείο, το οποίο μπορεί να διαβαστεί και να καταχωριστεί αυτόματα από το πληροφοριακό σύστημα του παραλήπτη.
Αυτό είναι και το μεγάλο πλεονέκτημα του Peppol. Το παραστατικό μπορεί να περάσει απευθείας από το ERP του προμηθευτή στο ERP του πελάτη, χωρίς επαναπληκτρολόγηση, χωρίς αποστολή συνημμένων αρχείων και με σημαντικά μικρότερο κίνδυνο λάθους ή παραποίησης. Ο παραλήπτης γνωρίζει ποιος έστειλε το τιμολόγιο, ενώ μπορεί να υπάρχει παρακολούθηση της πορείας και της κατάστασής του.
Πού βρίσκεται σήμερα η Ελλάδα
Η Ελλάδα δεν περιμένει να ανακαλύψει το Peppol στο μέλλον. Το δίκτυο χρησιμοποιείται ήδη στην ηλεκτρονική τιμολόγηση προς το Δημόσιο. Η παραγωγική λειτουργία της ηλεκτρονικής τιμολόγησης B2G ξεκίνησε το 2022 και επεκτάθηκε σταδιακά. Από την 1η Σεπτεμβρίου 2025 η υποχρέωση καλύπτει τις δαπάνες της Γενικής Κυβέρνησης άνω των 2.500 ευρώ, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο.
Στις συναλλαγές αυτές, ο προμηθευτής εκδίδει ένα δομημένο ηλεκτρονικό τιμολόγιο και το αποστέλλει μέσω πιστοποιημένου Παρόχου. Το τιμολόγιο διαβιβάζεται στο myDATA, ελέγχεται και στη συνέχεια δρομολογείται μέσω του Peppol προς τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και τον αρμόδιο φορέα του Δημοσίου. Άρα, η απαραίτητη τεχνική και οργανωτική υποδομή λειτουργεί ήδη στην Ελλάδα.
Αυτό που δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί επίσημα είναι συγκεκριμένη ημερομηνία κατά την οποία όλες οι εγχώριες B2B συναλλαγές στην Ελλάδα θα πρέπει υποχρεωτικά να ανταλλάσσονται μέσω Peppol.
Εδώ χρειάζεται μία σημαντική διευκρίνιση. Η υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση που εφαρμόζει η Ελλάδα στις εγχώριες συναλλαγές δεν ταυτίζεται αυτομάτως με την υποχρεωτική χρήση του Peppol. Το Ελληνικό μοντέλο βασίζεται, σε αυτή τη φάση, στην έκδοση μέσω αδειοδοτημένου Παρόχου ή μέσω των εφαρμογών της ΑΑΔΕ και στην άμεση διαβίβαση των στοιχείων στο myDATA. Αυτό εξασφαλίζει τη φορολογική διαβίβαση, αλλά δεν σημαίνει υποχρεωτικά ότι το τιμολόγιο παραδίδεται και στο πληροφοριακό σύστημα του πελάτη μέσω Peppol.
Για τις επιχειρήσεις με ακαθάριστα έσοδα άνω του 1 εκατομμυρίου ευρώ, με βάση τη δήλωση του φορολογικού έτους 2023, η υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση εφαρμόζεται από τις 2 Μαρτίου 2026. Για τις υπόλοιπες επιχειρήσεις ξεκινά την 1η Οκτωβρίου 2026. Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 προβλέπεται περίοδος σταδιακής προσαρμογής, υπό τις προϋποθέσεις που έχει ορίσει η ΑΑΔΕ. Το επίσημο χρονοδιάγραμμα περιγράφεται στις συχνές ερωτήσεις της ΑΑΔΕ.
Πότε αναμένεται το επόμενο βήμα
Η κατεύθυνση της Ευρώπης είναι πλέον δεδομένη. Με το πακέτο ViDA, από την 1η Ιουλίου 2030 οι ενδοκοινοτικές B2B συναλλαγές θα υπάγονται σε νέες απαιτήσεις ψηφιακής αναφοράς, οι οποίες θα βασίζονται στην υποχρεωτική δομημένη ηλεκτρονική τιμολόγηση. Το τιμολόγιο θα πρέπει να είναι μηχαναγνώσιμο και να υποστηρίζει την αυτοματοποιημένη επεξεργασία και αναφορά των δεδομένων του.
Η Ευρωπαϊκή νομοθεσία δεν επιβάλλει ονομαστικά το Peppol ως το μοναδικό δίκτυο για όλες τις συναλλαγές. Επιβάλλει, όμως, διαλειτουργικότητα και συμβατότητα με το Ευρωπαϊκό πρότυπο ηλεκτρονικής τιμολόγησης. Το Peppol αποτελεί σήμερα το πλέον ώριμο και διαδεδομένο δίκτυο που εξυπηρετεί αυτή την ανάγκη. Για τον λόγο αυτόν, είναι εύλογο να θεωρείται βασικός υποψήφιος για τη διασυνοριακή ανταλλαγή ηλεκτρονικών τιμολογίων και για την περαιτέρω ανάπτυξη των B2B συναλλαγών στην Ελλάδα.
Η πιθανότερη πορεία για τη χώρα μας είναι πρώτα να ολοκληρωθεί η καθολική εφαρμογή της εθνικής ηλεκτρονικής τιμολόγησης και στη συνέχεια να αναπτυχθεί η οργανωμένη ηλεκτρονική παραλαβή τιμολογίων από τις επιχειρήσεις. Με απλά λόγια, το πρώτο βήμα είναι να εκδίδονται όλα τα τιμολόγια ηλεκτρονικά και να διαβιβάζονται σωστά στο myDATA. Το επόμενο είναι να παραδίδονται αυτόματα, ως δομημένα δεδομένα, απευθείας στο ERP και στα λογιστικά συστήματα του πελάτη.
Τι θα αλλάξει για τους λογιστές
Για τον λογιστή, η αλλαγή θα είναι ουσιαστική. Σήμερα, μεγάλο μέρος της καθημερινής εργασίας εξακολουθεί να αφορά τη συγκέντρωση παραστατικών, τον έλεγχο PDF, την αναζήτηση τιμολογίων σε email και την αντιστοίχισή τους με τις εγγραφές του myDATA. Με την οργανωμένη λήψη μέσω Peppol, τα τιμολόγια αγορών θα μπορούν να φτάνουν αυτόματα στο λογιστικό ή στο ERP της επιχείρησης, έχοντας ήδη δομημένα τα στοιχεία του εκδότη, του πελάτη, των ειδών, των καθαρών αξιών, του ΦΠΑ και των συνολικών ποσών.
Ο ρόλος του λογιστή δεν καταργείται. Αντίθετα, μετατοπίζεται από την πληκτρολόγηση και τη συγκέντρωση εγγράφων στον έλεγχο, στη συμφωνία, στον φορολογικό χαρακτηρισμό και στη συμβουλευτική υποστήριξη της επιχείρησης. Η αυτοματοποίηση περιορίζει τη μη παραγωγική εργασία, αλλά αυξάνει την ανάγκη για σωστή παραμετροποίηση, έλεγχο των εξαιρέσεων και ουσιαστική γνώση των συναλλαγών.
Το μεγαλύτερο λάθος θα ήταν να θεωρήσουμε ότι η μετάβαση τελειώνει με την υποχρεωτική αποστολή δεδομένων στο myDATA. Στην πραγματικότητα, αυτό είναι μόνο το πρώτο στάδιο. Η επόμενη μεγάλη αλλαγή είναι η πλήρης ηλεκτρονική ανταλλαγή παραστατικών μεταξύ των πληροφοριακών συστημάτων των επιχειρήσεων.
Η Γαλλία δείχνει πόσο γρήγορα μπορεί να κινηθεί η αγορά όταν πλησιάζει μία υποχρεωτική ημερομηνία. Η Ολλανδία δείχνει κάτι ακόμη σημαντικότερο: όταν το δίκτυο αποκτήσει αρκετούς συμμετέχοντες, η ίδια η αγορά αρχίζει να απαιτεί τη χρήση του, χωρίς να περιμένει τον νόμο.
Η Ελλάδα έχει ήδη το Peppol στο Δημόσιο, διαθέτει αδειοδοτημένους Παρόχους και ολοκληρώνει μέσα στο 2026 την εφαρμογή της εθνικής ηλεκτρονικής τιμολόγησης στις B2B συναλλαγές. Η ακριβής ημερομηνία υποχρεωτικής χρήσης του Peppol στο εγχώριο B2B δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί. Η κατεύθυνση, όμως, είναι σαφής: το τιμολόγιο του μέλλοντος δεν θα είναι ένα PDF που αποστέλλεται με email. Θα είναι ένα πιστοποιημένο σύνολο δομημένων δεδομένων που θα περνά αυτόματα από το σύστημα του πωλητή στο σύστημα του αγοραστή, με ασφάλεια, διαφάνεια και διαλειτουργικότητα.
Peppol: Το επόμενο μεγάλο βήμα μετά την υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση
